036 ดึงอัตลักษณ์ สร้างเศรษฐกิจ 50 ย่านทั่วกรุงเทพฯ

สิ่งที่คนกรุงเทพได้

โครงการ “ย่านสร้างสรรค์” ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิตของคนกรุงเทพฯ ให้มีสีสัน สนุกขึ้น และมีโอกาสมากขึ้นในชีวิตประจำวันทั้งในมิติสังคมและเศรษฐกิจ - ประชาชนได้มีพื้นที่และกิจกรรมสร้างสรรค์ตลอดทั้งปี เศรษฐกิจชุมชนหมุนเวียน ร้านค้าและธุรกิจขนาดเล็กมีรายได้เพิ่ม - ผู้บริโภคได้ค้นพบย่านและประสบการณ์ใหม่ ๆ ที่มีเอกลักษณ์ ไม่ซ้ำ ไม่จำเจ เพิ่มทางเลือกในการใช้ชีวิต การเดินเล่น และการจับจ่ายใกล้บ้าน - ผู้ประกอบการและชุมชนมีโอกาสเข้าถึงลูกค้าใหม่ ๆ ไม่ต้องพัฒนาเพียงลำพัง เพราะมีภาครัฐเข้ามาช่วยผลักดัน สนับสนุน และประชาสัมพันธ์อย่างเป็นระบบ ทั้งหมดนี้เป็นการพัฒนาที่ตั้งต้นจากข้อเสนอแนะและความต้องการจริงของประชาชนในแต่ละพื้นที่ เพื่อให้ “ย่านของคนกรุงเทพฯ” เติบโตไปพร้อมกับคนในชุมชนอย่างยั่งยืน

เริ่มจากปัญหาอะไร

แม้ กรุงเทพฯ จะเต็มไปด้วยย่านที่มีเสน่ห์และอัตลักษณ์เฉพาะตัว แต่ย่านจำนวนมากยังไม่ถูกมองและพัฒนาในฐานะ “ย่าน” อย่างแท้จริง ผู้ประกอบการในพื้นที่ขาดการรวมกลุ่มและการทำงานร่วมกัน การประชาสัมพันธ์ยังไม่ทั่วถึง ทำให้ประชาชนจำนวนมากไม่รู้ว่ามีย่านดี ๆ อยู่ใกล้ตัว ขณะเดียวกัน การเดินทางเข้าถึงยังไม่สะดวก พื้นที่รองรับกิจกรรมทางเศรษฐกิจและวัฒนธรรมยังไม่พร้อม และที่สำคัญคือขาดเครื่องมือเชิงนโยบายจากภาครัฐในการยกระดับอัตลักษณ์เดิมของพื้นที่ให้ต่อยอดเป็นโอกาสทางเศรษฐกิจ ส่งผลให้หลายย่านมีศักยภาพ มีของดี และมีเรื่องราว แต่ไม่สามารถสร้างรายได้หรือเศรษฐกิจชุมชนได้อย่างเต็มที่

ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น

กทม. ขับเคลื่อนนโยบายภายใต้แนวคิด “ย่านสร้างสรรค์ = คนพร้อม × ของดี × พื้นที่สร้างสรรค์” โดยมุ่งพัฒนาย่านอย่างรอบด้าน ทั้งโครงสร้างพื้นฐานทางกายภาพ ควบคู่กับระบบสนับสนุนชุมชน เพื่อเปลี่ยนอัตลักษณ์เดิมของพื้นที่ให้กลายเป็นพลังทางเศรษฐกิจและสังคม ปัจจุบัน ได้พัฒนาย่านสร้างสรรค์แล้ว 49 ย่าน ผ่านการทำงาน 8 ด้านหลัก ได้แก่ 1. การปรับปรุงภูมิทัศน์ 2. การพัฒนาเส้นทางเดินและการสัญจร 3. การจัดการเส้นทางจราจร 4. การจัดทำป้ายข้อมูลและป้ายท่องเที่ยว 5. การพัฒนาพื้นที่กิจกรรม 6. การจัดหาอุปกรณ์รองรับกิจกรรม 7. การจัดระเบียบร้านค้า 8. การประชาสัมพันธ์และการทำงานร่วมกับผู้เชี่ยวชาญ โดยแบ่งย่านสร้างสรรค์ออกเป็น 3 ประเภทหลัก 1. ย่านประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมสร้างสรรค์ เช่น เจริญไชย ตลาดน้อย ทรงวาด ตลาดพลู วังเดิม บ้านบุ 2. ย่านชุมชนและวิถีชีวิตสร้างสรรค์ เช่น ตลาดบางเขน ตลาดน้ำขวัญเรียม ตลาดหัวตะเข้ ชุมชนศรีสุริโยทัย, บางอ้อ, บางพลัด 3. ย่านพาณิชยกรรม ย่านที่อยู่อาศัย และย่านชานเมือง-เกษตรกรรม เช่น อารีย์ สะพานปลา บางโพ วัดบางบอน รางน้ำ ลาซาล นอกจากนี้ ยังมีกิจกรรมหลากหลายที่ช่วย “ปลุกย่านให้มีชีวิต” อาทิ กิจกรรม one day trip ถนนคนเดิน เวิร์กชอป และเทศกาลต่าง ๆ ส่งผลให้เกิดการใช้พื้นที่จริง เพิ่มการสัญจรของผู้คน และสร้างการหมุนเวียนทางเศรษฐกิจในระดับชุมชนอย่างเป็นรูปธรรม

อุปสรรคที่เจอระหว่างทาง

แม้หลายย่านจะเริ่มกลับมาคึกคัก แต่ยังมีโจทย์สำคัญที่ต้องเร่งแก้ไข ได้แก่ - แบรนด์และอัตลักษณ์ของย่านยังไม่ชัดเจน ทำให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวยังไม่รับรู้ว่าย่านใดมีจุดเด่นด้านใด - เป้าหมายการพัฒนาย่านในบางพื้นที่ยังไม่ชัด ส่งผลให้ชุมชนและผู้ประกอบการไม่สามารถต่อยอดอัตลักษณ์เดิมไปสู่โอกาสทางเศรษฐกิจได้เต็มที่ - กิจกรรมในย่านยังเกิดขึ้นไม่ต่อเนื่อง ทำให้ขาดความยั่งยืน และยังไม่สามารถสร้างแรงขับเคลื่อนทางเศรษฐกิจได้อย่างแท้จริง ทิศทางที่ต้องเดินหน้า กทม. จำเป็นต้องพัฒนาต้นแบบย่านสร้างสรรค์ให้มีทิศทางที่ชัดเจน โดยเชื่อมโยงกับนโยบายเมืองแบบครบวงจร ทั้งการพัฒนาทางเดิน ถนน และพื้นที่กิจกรรมให้พร้อมใช้งาน เพื่อให้คนเมืองและนักท่องเที่ยวเข้าถึงได้สะดวก ควบคู่กับการเสริมความเข้มแข็งของชุมชน ผู้ประกอบการ และกลไกบริหารจัดการย่าน เพื่อให้การพัฒนาย่านสร้างสรรค์เกิดผลอย่างต่อเนื่องและยั่งยืนในระยะยาว

โครงการที่เกี่ยวข้อง

นโยบายอื่นๆ

ดูนโยบายทั้งหมด