065 After School Program เรียน เล่น หลังเลิกเรียน
065 After School Program เรียน เล่น หลังเลิกเรียน
สิ่งที่คนกรุงเทพได้
นักเรียนในโรงเรียนสังกัด กทม. มีพื้นที่ปลอดภัยหลังเลิกเรียน เพื่อใช้เวลาว่างอย่างสร้างสรรค์โดยไม่เป็นภาระค่าใช้จ่ายกับผู้ปกครอง เด็กสามารถเลือกกิจกรรมตามความสนใจ เช่น การบ้าน กีฬา ดนตรี ศิลปะ และทักษะชีวิต ช่วยเสริมพัฒนาการทุกด้าน พร้อมเปิดโอกาสเรียนรู้นอกห้องเรียนอย่างเท่าเทียม ขณะที่ผู้ปกครองมั่นใจในความปลอดภัยและไม่มีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม
เริ่มจากปัญหาอะไร
เวลาหลังเลิกเรียนไม่สอดคล้องกับเวลาทำงานของผู้ปกครอง ทำให้เด็กจำนวนมากต้องอยู่บ้านคนเดียวหรืออยู่ในพื้นที่ไม่เหมาะสม ขณะที่ผู้ปกครองไม่สามารถดูแลลูกได้ในช่วงเวลานี้ กลายเป็น “ช่องว่าง” ทางการดูแล ครอบครัวบางกลุ่มไม่มีงบพาเด็กเรียนพิเศษ ส่งผลให้เกิดความเหลื่อมล้ำในการเรียนรู้นอกห้องเรียน และขาดพื้นที่ปลอดภัยทั้งหลังเลิกเรียนและในวันหยุดที่โรงเรียนปิด
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
ปัจจุบัน กรุงเทพมหานคร มีโรงเรียนที่จัดกิจกรรมหลังเลิกเรียนแล้ว 387 โรงเรียน โครงการ After School Program เริ่มต้นโดยร่วมกับ Saturday School สำรวจความสนใจของนักเรียน และออกแบบกิจกรรมที่ตอบโจทย์ทักษะแห่งโลกอนาคต พร้อมสอดแทรกทักษะ Growth Mindset โดยมีอาสาสมัครจากมูลนิธิโรงเรียนวันเสาร์เป็นพาร์ทเนอร์ในการนำร่องโครงการ 15 โรงเรียน และขยายผลต่อโดยโรงเรียน ปัจจุบันมีโรงเรียนดำเนินการหาอาสาสมัครเพื่อจัดกิจกรรมได้เอง 372 โรงเรียน จากการดำเนินงานพบว่าโครงการมีประโยชน์กับเด็กๆ แต่มีความท้าทายในการหาอาสาสมัครเพราะเวลาหลังเลิกเรียนเป็นเวลาทำงาน อาสาสมัครส่วนใหญ่จึงเป็นนักศึกษา กทม. จึงปรับแนวทางให้โรงเรียนและครูออกแบบกิจกรรมเอง พร้อมเชิญปราชญ์ชาวบ้านและชุมชนมาร่วมจัดกิจกรรม โดย กทม. สนับสนุนอุปกรณ์และค่าตอบแทนครู ปัจจุบันขยายผลรวม 4 นโยบาย ได้แก่ 1) After School Program 2) เปิดโรงเรียนวันหยุด 3) สร้างเครือข่ายร่วมกับภาคเอกชน โครงการพี่สอนน้องนอกเวลาเรียนและ 4) Open Education เปิดโรงเรียนสู่การเรียนรู้ รวมเป็นโครงการ Open Education ที่เปิดพื้นที่เรียนรู้ทั้งหลังเลิกเรียนและวันเสาร์ โดยมีครู ชุมชน และอาสาสมัครหลากหลายอาชีพร่วมจัดกิจกรรม ปัจจุบันดำเนินการครบทั้ง 437 โรงเรียนในสังกัด กทม.
อุปสรรคที่เจอระหว่างทาง
ความท้าทายในการจัดหาครูอาสาสมัครสอนหลังเลิกเรียน ที่ส่วนใหญ่เป็นช่วงเวลาทำงานของประชาชน ทำให้ กทม. ปรับรูปแบบโดยให้ครูได้รับค่าตอบแทนสำหรับการสอนในช่วงเวลานี้ พร้อมทั้งเปิดพื้นที่วันเสาร์สำหรับอาสาสมัครเข้าร่วมกิจกรรมเสริมความรู้ แต่ในระยะยาว จำเป็นต้องสร้างระบบสนับสนุนอาสาสมัครอย่างเป็นรูปธรรม และส่งเสริมความร่วมมือกับภาคีสายอาชีพต่าง ๆ เพื่อพัฒนาและขยายโอกาสการเรียนรู้อย่างต่อเนื่องให้กับเด็กในกรุงเทพฯ