191 ทบทวนแผนก่อสร้างโรงบำบัดน้ำเสียรวม และเชื่อมต่อท่อรวบรวมน้ำเสียที่มีอยู่เดิม
OKR ปี 2568
อัพเดทล่าสุด Invalid Date
| ตลาดบำบัดน้ำเสียตามมาตรฐาน | 13 | แห่ง |
| ตลาดขอรับบริการบำบัดน้ำเสียของ กทม. | 5 | แห่ง |
| บำบัดน้ำเสียได้เพิ่มขึ้น | 2,400 | ลบ.ม./วัน |
191 ทบทวนแผนก่อสร้างโรงบำบัดน้ำเสียรวม และเชื่อมต่อท่อรวบรวมน้ำเสียที่มีอยู่เดิม
สิ่งที่คนกรุงเทพได้
การพัฒนาระบบบำบัดน้ำเสียของ กทม. ทำให้ประชาชนได้รับประโยชน์โดยตรง ทั้งในด้านคุณภาพชีวิตและสิ่งแวดล้อม คุณภาพชีวิตดีขึ้นใกล้คูคลอง - พื้นที่อยู่อาศัยใกล้คลองมีสภาพแวดล้อมสะอาดขึ้น - กลิ่นเหม็นและน้ำเน่าเสียลดลง ทำให้สามารถใช้ชีวิตและทำกิจกรรมริมคลองได้อย่างปลอดภัยและสบายใจ ลดค่าใช้จ่ายระยะยาว - ลดค่าใช้จ่ายในการจัดการน้ำเสียฉุกเฉินหรือซ่อมแซมคลองและท่อเสียที่เกิดจากน้ำเสียสะสม - ลดต้นทุนด้านสาธารณสุข เพราะมลพิษน้ำลด ทำให้ประชาชนเจ็บป่วยน้อยลง - การลงทุนในระบบบำบัดน้ำเสียแม้เริ่มต้นสูง แต่ช่วยลดค่าใช้จ่ายในระยะยาวและเพิ่มมูลค่าเมือง ทำให้เกิดความคุ้มค่าของงบประมาณ สิ่งแวดล้อมธรรมชาติฟื้นตัว - ปริมาณน้ำเสียที่ปล่อยลงคลองและแม่น้ำลดลง - แหล่งน้ำธรรมชาติสามารถฟื้นฟูระบบนิเวศได้ในระยะยาว ทั้งปลา พืชน้ำ และสิ่งมีชีวิตอื่น ๆ เมืองน่าอยู่และยั่งยืน - การบำบัดน้ำเสียช่วยลดมลพิษ กระจายความเสี่ยงต่อสุขภาพและภัยจากน้ำเสีย - คนกรุงเทพฯ มีส่วนร่วมในเมืองสะอาด ปลอดภัย และน่าอยู่สำหรับทุกคน
เริ่มจากปัญหาอะไร
แม้ กทม. จะกำหนดพื้นที่บริการบำบัดน้ำเสียไว้อย่างชัดเจน แต่ยังพบปัญหาหลายประการในการรวบรวมน้ำเสียเข้าสู่ระบบอย่างครอบคลุม ได้แก่ - บางพื้นที่ยังไม่สามารถเชื่อมต่อเข้าระบบบำบัดน้ำเสียได้ทั้งหมด - ปริมาณการใช้น้ำประปาในเขตที่มีโรงควบคุมคุณภาพน้ำบางแห่งมีแนวโน้มลดลง เนื่องจากประชาชนอพยพไปอยู่ชานเมือง - น้ำเสียบางส่วนยังถูกปล่อยลงคลองโดยตรง ส่งผลให้มลพิษกระจายสู่พื้นที่รอบนอก - ขีดความสามารถในการบำบัดน้ำเสียของโรงควบคุมคุณภาพน้ำบางแห่งยังไม่เต็มศักยภาพ - การก่อสร้างโรงบำบัดน้ำเสียใหม่มีข้อจำกัดด้านงบประมาณและพื้นที่ ปัจจุบัน กทม. ได้ก่อสร้างและเปิดเดินระบบบำบัดน้ำเสียรวม 9 แห่ง ให้บริการครอบคลุม 26 เขต พื้นที่ 196.53 ตารางกิโลเมตร โดยมีขีดความสามารถบำบัดน้ำเสียรวม 1,122,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน ใน พ.ศ. 2565 ปริมาณน้ำเสียที่เข้าสู่ระบบเฉลี่ย 908,380 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน คิดเป็นร้อยละ 80.96 ของความสามารถสูงสุดของโรงบำบัด แสดงว่าระบบยังสามารถรองรับน้ำเสียเพิ่มเติมได้ นอกจากนี้ กทม. ยังดำเนินระบบบำบัดน้ำเสียชุมชนขนาดเล็ก 12 แห่ง ที่รับโอนจากการเคหะแห่งชาติ รวมขีดความสามารถ 24,800 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน เมื่อรวมกับระบบหลัก ขีดความสามารถทั้งหมดอยู่ที่ 1,146,800 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
กทม. ดำเนินการแก้ไขปัญหาน้ำเสียอย่างยั่งยืน โดยมุ่งลดการปล่อยน้ำเสียลงสู่คลองโดยตรง ด้วยมาตรการหลากหลาย ทั้งในระดับโครงสร้างและนโยบาย 1. แผนแม่บทการจัดการน้ำเสียกรุงเทพมหานคร 2567 - ระบบบำบัดน้ำเสียรวมศูนย์ (Centralized System) 29 แห่ง - ครอบคลุม 50 เขต พื้นที่บริการ 1,202.28 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 76% ของพื้นที่กรุงเทพฯ - ขีดความสามารถบำบัดน้ำเสียรวม 3,135,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน - ระบบบำบัดน้ำเสียแบบ Cluster System 10 แห่ง - สำหรับพื้นที่โครงการใหญ่ที่อยู่นอกพื้นที่บริการและอยู่ไกลจากระบบบำบัดหลัก - เน้นพื้นที่ที่มีการพัฒนาแล้วและมีปริมาณน้ำเสียสูง - ระบบบำบัดน้ำเสียแบบ Onsite System 53 จุด - สำหรับอาคารเดี่ยวหรือกลุ่มอาคารขนาดเล็ก เช่น บ้านพักอาศัย โรงเรียน อาคารชุด - จัดการน้ำเสีย ณ แหล่งกำเนิดก่อนระบายสู่สิ่งแวดล้อม - ระบบที่ใช้ เช่น บ่อดักไขมัน (Grease Trap), Septic Tank, Anaerobic Filter 2. มาตรการใช้สิ่งก่อสร้าง - ระบบหลักที่เปิดดำเนินการแล้ว 9 แห่ง รองรับน้ำเสีย 1,122,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน - ระบบบำบัดน้ำเสียชุมชนขนาดเล็ก 12 แห่ง รองรับน้ำเสีย 24,800 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน - โครงการกำลังดำเนินการ - บำบัดน้ำเสียรวม 4 แห่ง รองรับ 669,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน - ก่อสร้างระบบรวบรวมน้ำเสีย 7 โครงการ เพื่อเพิ่มปริมาณน้ำเสียเข้าสู่ระบบ 3. มาตรการไม่ใช้สิ่งก่อสร้าง - การจัดเก็บค่าธรรมเนียมบำบัดน้ำเสีย - เริ่ม 12 สิงหาคม 2568 ตามหลัก Polluter-Pay-Principle (ผู้ก่อมลพิษรับผิดชอบค่าใช้จ่าย) - คำนวณจากร้อยละ 80 ของการใช้น้ำประปา สำหรับโรงแรม โรงงาน และสถานประกอบการที่ใช้น้ำเกิน 2,000 ลูกบาศก์เมตร/เดือน - ให้คำแนะนำด้านวิชาการและตรวจติดตามตลาด - ตลาดประเภท 1 จำนวน 145 แห่ง มีระบบบำบัดน้ำเสีย 97 แห่ง - อยู่ระหว่างติดตั้งระบบอีก 28 แห่ง - ปิดชั่วคราว/ยกเลิกใบอนุญาต 10 แห่ง - บังคับใช้กฎหมายกับสถานประกอบการริมคลอง - ตรวจสอบ 1,662 แห่ง รอบคลองแสนแสบและคลองสาขา - ปฏิบัติตามกฎหมาย 1,068 แห่ง, ฝ่าฝืน 395 แห่ง, อยู่ระหว่างตรวจสอบ 199 แห่ง - ติดตั้งถังดักไขมันในชุมชนริมคลอง - ปีงบประมาณ 2566–2567 รวม 7,192 ถัง - ปี 2565 ใช้งาน 2,371 ถัง เก็บไขมันได้ 1.28 ลูกบาศก์เมตร/เดือน ผลลัพธ์เบื้องต้น - ระบบบำบัดน้ำเสีย 9 แห่งครอบคลุม 196.53 ตารางกิโลเมตร รองรับน้ำเสีย 1,122,000 ลูกบาศก์เมตรต่อวัน คิดเป็น 45.89% ของน้ำเสียทั้งหมด - คุณภาพน้ำในพื้นที่บริการปรับดีขึ้น ค่า BOD ลดลง และค่า DO เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง 5 ปีที่ผ่านมา - กทม. เฝ้าระวังคุณภาพน้ำต่อเนื่อง เก็บตัวอย่างวิเคราะห์มากกว่า 300 จุดทั่วเมือง